Faturalar yabancı para birimine göre düzenlenebilir

 

23.02.2005

 

Arşiv Arama

 

Önceki Sayfa

 

BİZE GÖRE

Faturalar yabancı para birimine göre düzenlenebilir

Veysi Seviğ - 23 Şubat 2005 Çarşamba - Dünya


Yasal düzenleme gereği olarak vergi hukuku açısından işlemlerin belgeye bağlanması zorunlu bulunmaktadır. Bir başka anlatımla Vergi Usul Yasası'nda aksine hüküm bulunmadıkça, söz konusu yasa hükümlerine göre tutulan ve üçüncü şahıslarla olan ilişki ve işlemlere ait olan kayıtların kanıtlanması zorunludur.

Diğer yandan defter tutmak zorunda olmayan yükümlülerin de vergi matrahlarını kanıtlamak açısından ilgili giderlerini belgelendirmeleri gerekmektedir.

Belgelendirilmesi zorunlu olmayan haller Vergi Usul Yasası'nın 228'inci maddesinde sayılmak suretiyle belirlenmiş bulunmaktadır. Buna göre;

. Örf ve teamüle göre bir vesikaya bağlanması mümkün olmyan müteferrik giderler ile,

. Belge teminine imkan olmayan giderler,

. Vergi yasalarına göre götürü olarak tespit edilen giderlerin belge ile kanıtlanması mecburiyeti yoktur.

Vergi hukuku açısından en çok kullanılan belge türlerinin başında fatura gelmektedir. Fatura, satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı meblağı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tüccar tarafından müşteriye verilen ticari vesikadır.

Son yıllarda giderek uluslararası hale gelen ticari yaşam nedeniyle ülkemizde özellikle faturanın yabancı para birimine göre düzenlenip düzenlenemeyeceği konusu tartışılır hale gelmiş bulunmaktadır.

Bazı malların alım satımında Türk Lirası dışında kalan para birimlerinin kullanılması yanında yurtdışına yönelik olarak yapılan satış ve hizmet sunumları ülkemizde faturanın yabancı para birimine göre düzenlenip düzenlenemeyeceği konusunu devamlı gündemde tutmaktadır.

Konuya yanıt verebilmek için öncelikle Vergi Usul Yasası'nın 215'inci maddesini hatırlamakta yarar görmekteyiz.

Yasal düzenleme gereği olarak tutulacak defter ve kayıtların Türkçe düzenlenmesi zorunludur. Ancak, Türkçe kayıtlar bulunmak kaydıyla defterlerde başka dilden kayıtlar da yapılabilmektedir. Bu kayıtlar vergi matrahını değiştirmeyecek şekilde diğer defterlere de yapılabilir.

Bu bağlamda yine yasal düzenleme gereği olarak kayıt ve belgelerde Türk para birimi kullanılır. Belgeler, Türk parası karşılığı gösterilmek koşulu ile yabancı para birimine göre de düzenlenebilir. Bu bağlamda yurtdışındaki müşteriler adına düzenlenen belgelerde Türk parası karşılığı gösterme zorunluluğu yoktur.

Bir başka anlatımla, fatura düzenlemekle yükümlü olanlar, bu faturaları yasal düzenleme gereği olarak yabancı para birimine göre de hazırlayabilirler.

Dolayısıyla işlemlerini faturalı yapmak durumunda olanlar, yurtiçindeki müşteriler adına düzenlenen faturalar üzerinde Türk parası karşılığını göstermek koşulu ile yabancı para birimine göre düzenlemeleri mümkün olduğu gibi, yurtdışındaki müşteriler için de sadece yabancı para birimine göre fatura düzenlemeleri mümkün bulunmaktadır.

Konuya ilişkin verilen bir özelgede de belirtildiği üzere "...müşteriler adına düzenlenen faturaların Türk parası karşılığı gösterilmek şartıyla yabancı para birimine göre düzenlenmesi mümkün olup, yurtdışındaki müşteriler adına düzenlenecek olan faturalar da ise Türk parası karşılığı gösterilmeksizin yabancı para cinsinden düzenlenebilmesi mümkün bulunmaktadır." (02.12.2004 gün ve 11318 sayılı özelge) (*)

Uygulamada ortaya çıkan konuya ilişkin sorunlar nedeniyle üretilen farklı görüşlere karşılık olarak sonuç bölümü yukarıya aktarılan özelge bundan böyle uygulamayı yönlendirecek niteliktedir. Buna göre;

. Yurtiçindeki müşterilerin istemesi halinde bu müşteriler adına yabancı para birimine göre fatura düzenlenebilecektir. Ancak bu faturalar üzerinde yabancı para biriminin Türk parası karşılığı da gösterilecektir.

. Yurtdışındaki müşteriler için düzenlenen faturalarda fatura üzerinde Türk Lirası karşılığının gösterilmesine gerek görülmemektedir.

Yabancı para birimine göre düzenlenen faturaların cari hesap yoluyla izlenmesi halinde dönem sonlarında cari hesap bakiyelerinin mevcut değerleme hükümlerine göre dikkate alınması gerekmektedir.

(*) Mali Mevzuat Platformu, İstanbul YMM Odası 15 Ocak 2005, Sf: 57

İktisadi Dayanışma Gazetecilik Matbaacılık ve Danışmanlık Ltd.Şti -(0212) 325 71 21-281 85 26 -281 85 30

 

Veysi Seviğ

 

Okunma: 1792

Diğer Yazıları

 


Yazarın En Çok Okunan 5 Yazısı

 

Faturalar yabancı para birimine göre düzenlenebilir